DICTSIUNAR XIYISITU ONLINE A LIMBÃLJEI ARMÃNEASCÃ  
ABCDEFGHIJKLMNOPQRSTUVWXYZ


Dictsiunar: Tuti / Zboarã: Di iutsido ( cama multu ... )

aleg1

aleg1 (a-légŭ) (mi) vb III shi II alepshu (a-lép-shĭu), alidzeam (a-li-dzeámŭ), aleaptã (a-leáp-tã) shi aleapsã (a-leáp-sã), aleadziri/aleadzire (a-leá-dzi-ri) shi alidzeari/alidzeare (a-li-dzeá-ri) –
1: l-ljau un lucru (lu-aspun, ãl scot, ãl bag di-unã parti, etc.) cã mi-arãseashti ma multu (cã easti altã soi, cã easti ahoryea) di alanti lucri;
2: di tuts oaminjlji tsi da votlu (psiflu) (tsi vuteadzã, tsi psifisescu la unã “aleadziri”), ma multsãlj suntu di pãrearea ca un (tsi easti lugursit ma bunlu) s-hibã atsel cari sã-lj pãristiseascã la chivernisi (stat, pulitii, etc.) tu lucrili tsi suntu trã fãtseari;
(expr:
1: mi-aleg (di altsã) = mi-aspun ahoryea di-alantsã (altã soi, ma bunlu, ma mushatlu, ma cumintili, etc.); mi-aspun s-hiu altã soi (di altsã); nu nj-u-aduc cu…;
2: mi-aleg cu aestu lucru = di tuti lucrili tsi-aveam trã alidzeari armash cu aestu lucru;
3: altã nu mi-aleadzi = nu-am altutsiva trã fãtseari dicãt…;
4: aleg hiri (lucri) mintiti = li dizmeastic, li disfac, li dizleg;
5: mardzinea aleadzi = va videm tu soni tsi va si s-facã, tsi apofasi va s-lom)
{ro: alege; (se) diferenţia}
{fr: choisir; élire; (se) distinguer, (se) différencier}
{en: select; elect; distinguish}
ex: cum aledz, acshi culedz; cãti-aleapsim (lom ca ma bunili), li hãrzim; alepshu (u loai cã mi-arisi; icã dghivãsii) unã carti; aushlu s-aleapsi
(expr: armasi) cu alãga-rea; va lu-alidzem (ma multsãlj di noi aspunem cu votlu (psiflu) cã-l lugursim ma bunlu shi-l bãgãm s-hibã) ma marli; lu-aleapsirã cogeabash; adzã easti anlu di cãndu lu-aleapsirã epitrop; stãmãna-aestã s-aleadzi (s-lja apofasea) s-njirdzem la mãnãstir; di soatsãli tuti, tini ti-alidzeai
(expr: ti-aspuneai ahoryea); armãnlu aleadzi; nu mi-aleg
(expr: nu hiu altã soi) di tini; adarã un san la u favru di nu s-alidzea di
(expr: nu puteai s-dzãts cã easti altã soi di, eara dip unã soi cu) sanlu-a aushlui; di tuts el s-aleapsi
(expr: ishi tu padi, s-vidzu ma bunlu, ma gionili) la bãtichii; aleadzi
(expr: diz-measticã) chedinlu aestu cã s-minti; stai s-aleadzim
(expr: s-lu dizligãm) lucrul

§ aleptu1 (a-lép-tu) adg aleaptã (a-leáp-tã), aleptsã (a-lép-tsã), aleapti/aleapte (a-leáp-ti) –1: tsi easti loat (aspus, scos, bãgat di-unã parti) cã easti arãsit ma multu;

T.Cunia Dictsiunar-a-Limbljei-Armãneascã         ma multu/ptsãn

psif

psif (psífŭ) sn psifuri (psí-furi) – aleadzirea tsi u fac a unei numã (dit unã aradã di numi) sh-u-aspun cã easti atsea tsi u prutimisescu (tsi u voi ma multu); acoala pri cari ngrãpsescu numa-a omlui tsi lu-aleg tra s-mi pãristiseascã la chivernisi (stat, pulitii, etc.) tu lucrili tsi suntu trã fãtseari
{ro: vot}
{fr: vote, suffrage}
{en: vote, suffrage}

§ psifisescu (psi-fi-sés-cu) vb IV psifisii (psi-fi-síĭ), psifiseam (psi-fi-seámŭ), psifisitã (psi-fi-sí-tã), psifisiri/psifisire (psi-fi-sí-ri) – dzãc (di-aradã cu-unã acoalã pri cari ngrãpsescu unã numã) cari om (dit unã aradã di oaminj) easti atsel tsi mi-arãseashti ma multu sh-voi s-hibã atsel aleptu tra s-mi pãristiseascã la chivernisi (stat, pulitii, etc.) tu lucrili tsi suntu trã fãtseari; aleg (cu psif) omlu i numa tsi voi ma multu (dit unã aradã di oaminj i numi)
{ro: vota}
{fr: voter}
{en: vote}

§ psifisit (psi-fi-sítŭ) adg psifisitã (psi-fi-sí-tã), psifisits (psi-fi-sítsĭ), psifisi-ti/psifisite (psi-fi-sí-ti) – (omlu, numa) a curi ãlj s-ari datã un psif; (omlu, numa) tsi easti aleptu cã ari aprucheatã nai ma multili psifuri
{ro: votat}
{fr: voté}
{en: voted}

§ psifisiri/psifisire (psi-fi-sí-ri) sf psifisiri (psi-fi-sírĭ) – atsea tsi s-fatsi cãndu cariva psifiseashti
{ro: acţiunea de a vota; votare}
{fr: action de voter}
{en: action of voting}

T.Cunia Dictsiunar-a-Limbljei-Armãneascã